Wordt depressie veroorzaakt door een tekort aan serotonine?

Lange tijd werd gedacht dat depressie vooral wordt veroorzaakt door een tekort aan serotonine (de zogenaamde serotoninehypothese). Dit idee ontstond in de jaren ’60–’70, toen men ontdekte dat antidepressiva (zoals SSRI’s) het serotonineniveau in de hersenen beïnvloeden.

Uit recenter, grootschalig onderzoek blijkt dat de realiteit veel complexer is. Er is geen sluitend bewijs dat mensen met een depressie standaard lagere serotonineniveaus hebben dan gezonde mensen. Serotonine speelt wél een rol in stemming, slaap, eetlust en emotionele verwerking. Maar het is waarschijnlijk maar één stukje van de puzzel.

Depressie ontstaat meestal door een samenspel van factoren: genetische kwetsbaarheid, stressvolle gebeurtenissen, hersennetwerken, ontstekingsprocessen, hormonale invloeden, persoonlijkheidsfactoren, enzovoort.

Antidepressiva werken, maar niet alleen via serotonine: Het effect van SSRI’s is waarschijnlijk niet simpelweg meer serotonine = minder depressie, maar hangt samen met langdurige veranderingen in hersenplasticiteit en emotionele verwerking.

Depressie wordt niet simpelweg veroorzaakt door een serotoninetekort. Serotonine is één factor in een veel groter geheel van biologische, psychologische en sociale invloeden. De serotoninehypothese is dus te simplistisch, maar serotoninesystemen blijven wel relevant voor onderzoek en behandeling.

Bron: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10618090/

Auteur: Prof. Dr. Dirk Devroey - Laatste update: 2025-09-16 - Copyright: Clinifacts 2026